Na een ramp als deze wordt er naar de oorzaken gezocht. Meer dan vroeger wordt er in eigen boezem gekeken: we hebben bouwen in overstromingsgebieden toegelaten, we hebben het land vol beton gegoten, we hebben waterlopen rechtgetrokken. Wanneer het dan uitzonderlijk veel regent, laat het water zich niet (meer) temmen en betalen we de rekening.
We hebben geleerd uit onze fouten: we hebben waterbekkens aangelegd, we hebben de grachten in ere hersteld, we hebben de watertoets ingevoerd, we zijn zuiniger met bouwvergunningen in risicogebieden. Maar is het allemaal niet too little, too late?
Als we weten dat het klimaat verandert en dat we meer van zulke toestanden kunnen verwachten, moeten we dan geen radicalere maatregelen treffen? En hadden we daar al geen begin mee moeten maken? Maar kunnen we in ons dichtbevolkte landje überhaupt nog radicale maatregelen opleggen?
Wat denkt u ervan? Hadden we eerder moeten ingrijpen? En hoe drastisch dan? Of zijn overstromingen normaal en moeten we ermee leren leven? Is het de overheid die nalatig is geweest? Of zijn het de individuele burgers die hadden moeten weten waar ze gingen wonen?
Kortom: Had de wateroverlast kunnen worden voorkomen?
@Allen: deelnemen aan deze discussie impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees ze dus - mod
15/11/2010 om 11:46
hadden we al veel eerder moeten ingrijpen? Uiteraard. Maar dat wil niet zeggen dat er voor de toekomst niets meer kan gedaan worden. Er moet een strengere ruimtelijke ordening komen. Laat valleigebieden overstromingsgebieden worden ipv bouwgrond. Beken terug hun kronkelende loop geven, zal in veel gevallen niet meer kunnen. Maar we kunnen wel nog meer en grotere waterspaarbekkens bouwen. Ook mag een eind komen aan het verharden van oppervlaktes. En het gebruik van waterdoorlatende materialen moet verplicht. En ook de burger kan iets doen. En dat begint met zich te informeren en voor die politici te stemmen die effectief met een oplossing(en) komen aandraven. We hebben moedige politici nodig die weerstaan aan allerlei druk, maar het is de verantwoordelijkheid van de kiezer om het verschil te kunnen maken tussen verantwoorde politici en populisten. En het is ook de verantwoordelijkheid van de kiezer om de consequentie van zijn keuze te dragen.
groeten
15/11/2010 om 11:56
Ik denk dat bouwen in de winterbedding (overstromingsgebied) van de rivieren zowiezo moet teruggedrongen worden en dat wie daar al woont beter moet beveiligen en extra verzekerd zijn dan wie elders woont; desnoods met hulp van het gewest. Op termijn komt dit voor de gemeenschap goedkoper uit dan rampenfondsen en solidariteitsacties.
15/11/2010 om 13:17
Als er een bouwvergunning afgeleverd wordt veronderstel ik dat de Overheid daarmee een ‘bepaalde’ garantie en ‘veiligheid’ afleverd.
Ik zie al jaren dat als er overvloedig regen valt er altijd problemen zijn.
De day after veel blabla en paraplu-opentrekkerij van alle kanten.
Wat is de taak uiteindelijk van de Vlaamse MilieuMij ?
Die is er toch ook omwille van de Politiek gekomen, niet ?
Een ‘manager’ dient de zaken op voorhand te bekijken en niet achteraf komen zeggen dat alles te versnippert is enzo .
De burger/bouwer moet ook maar eens goed nadenken als hij zijn oprit, terras en rondom zijn huis volop en vol beton, klinkers en stenen legt . Het zou een vaste regel moeten geweest zijn, al decennia lang, dat de Stedebouwkundige verantwoordelijken daarvan een politiek en visie zouden gemaakt hebben. Zonder ook maar één uitzondering.
Aan de andere kant staan deze diensten ook onder politiek druk om vergunningen af te leveren voor locaties die niet bouw- geschikt zijn.
Aan de burger om dan ook zeker te bekijken en te beslissen of hij wil investeren in een bouwperceel met uiteindelijk een huis , dus zijn zuur verdiende centjes wil overleveren aan de natuur.
Wij hebben in al die jaren een paar keer gebouwd/gekocht en zijn veel risico-gebieden tegengekomen en hebben altijd een mogelijk risico als zeer belangrijk punt gemaakt.
Om een lang verhaal kort te houden ….. het is de Overheid die een zeer grote verantwoordelijkheid draagt en heeft .
Maar ja, uiteindelijk is de Adminstratie op elk vlak in dit land in de loop der jaren gigantisch log, zwaar, complex en ‘versnipperd’ ( verwaterd ?) geraakt. Met alle gevolgen vandien.
15/11/2010 om 17:10
En zou het ook wel eens kunnen dat we tot de vaststelling komen dat we nu eenmaal leven bij de gratie van de natuurelementen… ? Overstromingen zijn van alle tijden.
Het is wellicht eigen aan de hoogmoed van de mens om te denken alles zodanig te regelen dat hij er de baas over is. Niet dus.
We zien hetzelfde verhaal als het eens overvloedig sneeuwt of heeft gevroren…. Dan wordt er ook met het vingertje gewezen. Hadden ze niet dit… men had moeten … die zijn nalatig geweest enz. enz.
Terwijl de mens wikt maar de natuur beschikt…
Dat wil niet zeggen dat er geen voorzichtigheid moet betracht worden. Alle gemeenten die verkavelingen hebben toegelaten in de winterbedding van een rivier dragen bij tot het probleem. Een lijst van dergelijke risicozones maken, zou wenselijk zijn. De bewoners daar verplicht zich extra laten verzekeren ook… zodat de kosten van die foute beslissingen niet steeds op de gemeenschap moeten afgewenteld worden .
15/11/2010 om 18:08
De overheid kan natuurlijk een studie laten uitvoeren om uit te zoeken welke gebieden in België het meest vatbaar zijn voor overstromingen, zowel bij hevige regenval als bij uit hun oevers tredende rivieren. Er zijn voorbeelden genoeg van regeringen die deze overstromingen reeds aanpakken. Kijk maar naar Nederland met hun maeslantkering, of naar Maleisië met hun SMART tunnel. De technologie is er, alsook de know how. Er is enkel nog de regering die moet willen. En het geld ervoor natuurlijk moet vinden. Want wil de Belg wel miljoenen euro’s steken in zulke projecten? Persoonlijk vind ik dat er geen federaal belastingsgeld uit de zak van miljoenen burgers moet worden gespendeerd aan projecten die maar enkele honderden mensen ten goede zal komen. Laat het geld voor die projecten maar komen van de belastingen die de betreffende gemeentes innen.
15/11/2010 om 19:24
Enkele jaren geleden had ik op 3 dagen tijd 2 keer wateroverlast. Nu hebben we niets van schade; Reden toen: de rioleringen die niet tijdig gereinigd werden. Sindsdien worden de rioleringen bij ons regelmatig gereinigd en is het probleem “opgelost”. Nu ja, opgelost zal het wel nooit geraken.
dat alles, tot daar aan toe. Mijn grote probleem toen: bij het opruimen van de boel heb ik een voet gebroken. Ik heb 6 maanden gesukkeld, maar kreeg te horen: lichamelijke schade wordt niet vergoed.
Wel, ik heb gewoon geen schadevergoeding gevraagd voor al het materiële. De schade viel mee, Het water liep langs de voordeur binnen, ik zette de achterdeur open, en al het water liep gewoon door de woning. Maar de materiële schade kon mij uiteindelijk niet schelen. Mijn voet… ik ben sindsdien nooit meer boven geweest in mijn woning. Maar dat telt gewoon niet.
is er iemand die er een idee van heeft hoeveel pijn het doet als een dame ziet dat het uurwerk van haar moeder naar de vaantjes is? Akkoord, daar kan je geen bedrag opkleven, daar kan je misbruik van maken. Maar zuiver lichamelijk letsel, ziekenhuisfacturen…
Nu ja, da’s voorbij. Nu had ik chance.
15/11/2010 om 20:16
@Leo: als u de regels van het forum leest, zult u begrijpen waarom uw reactie niet gepubliceerd wordt - mod
15/11/2010 om 20:36
Het blijft merkwaardig dat mensen soms eenzijdig blijven denken. In het geval van de waterhuishouding is dit nochtans zeer eenvoudig: een gebied overstroomt door te veel aanvoer en te weinig afvoer. De meeste commentaren hebben het over het verminderen van de aanvoer, nochtans het domein waar de mens het minste invloed op heeft. Waar men weinig over hoort is het op peil brengen van de afvoer, het is daar dat het schoentje wringt, ook politiek.
Rivieren en beken slippen geleidelijk dicht, het is het mees natuurlijk verschijnsel van al. De bodem komt geleidelijk omhoog en als men de natuur laat doen zal de waterloop uiteindelijk overstromen en zelfs van loop veranderen. In Vlaanderen, een dicht bevolkt gebied is het echter niet mogelijk om deze natuurlijke evolutie te laten gebeuren. Er moet dus altijd en planmatig geruimd en gebaggerd worden. Bovendien moet deze handeling systematisch begonnen worden aan de stroomafwaarts-zijde waarbij het stroomgebied afgewerkt wordt naar boven toe.
Hoe komt het dat dit niet gebeurd? Hier komt de politiek om de hoek kijken. De groene jongens zijn tegen dit noodzakelijk proces. Hun argumenten klinken redelijk, ze zijn echter niet relevant. Zij verzetten zich tegen de verstoring van de bodems en tegen de opslag, gebruik en behandeling van het slib. In het kader van de noodzakelijke afvoer van het water zijn deze argumenten echter secundair.
Systematisch baggeren dus, de enige en voor de hand liggende oplossing.
15/11/2010 om 21:38
In onze gemeente was er vroeger ook een groot gebied dat telkens overstroomde omdat men de beek voor een gedeelte door betonnen buizen liet lopen, als er dan zoveel water komt en er ergens zich wat vuiligheid in deze buizen vast zet krijg je problemen. Men heeft alle betonnen buizen weg gedaan, de beek dieper en breder gemaakt, en waar deze buis onder een weg doorgaat, zo’n grote buis gestoken, dat er bijna tien beken door kunnen gaan. Sindsdien zijn hier geen problemen meer. Als men dit overal zou doen, dan krijg je geen ophoping voor een vernauwing, en hier die al geen overstroming.
Verder kan men er ook eens aan denken, om in gans het land al het regenwater los te koppelen van de riolering. Dat men maar terug gelijk vroeger al het water over zijn eigen perceel grond laat lopen of in een gracht of in een verplichte regenput. Dan zal het water niet op zo’n korte tijd overal gaan stijgen, en krijgt men een meer geleidelijke afvoer van water.
15/11/2010 om 21:46
Zou het kunnen dat de Dender als tientallen jaren niet meer uitgebaggerd is, en nauwelijks bevaarbaar ?
Dat je er op bepaalde plaatsen kunt doorwaden, en dat daarmee alle buffervermogen verloren is gegaan ?
15/11/2010 om 21:55
Guido De Padt zegt dat MOGELIJKS de schotten in Wallonië te vroeg zijn geopend. Zou het kunnen dat de schotten in Denderbelle en Dendermonde te laat zijn geopend (aanzuigeffect?)
Het is uiteraard ook goed om weten dat het de burger is die beslist daar te kopen of te bouwen maar de overheid vergeet dat zij de gronden op het gewestplan als bouwgrond heeft ingekleurd. En in 1978 wist men ook al wat de natuurlijke overstromingsvlakte was van een rivier.
15/11/2010 om 22:11
Kinderen van 6 verwachten enkel op 6 december wonderen van Sinterklaas. Volwassen mensen verwachten 365 dagen per jaar wonderen van de overheid. God is wel dood, maar de overheid heeft qua verwachtingspatroon duidelijk zijn plaats ingenomen.
Ik licht er uit de reaktie een paar leuke uit
“Valère ; “”Als er een bouwvergunning afgeleverd wordt veronderstel ik dat de Overheid daarmee een ‘bepaalde’ garantie en ‘veiligheid’ afleverd.”
Juist ja : de overheid moet alles zien, en kopers van percelen bouwgrond in een vallei vlak bij een beek moeten niks zien. Net zoals die van Zaventem die hun huis vlakbij een startbaan bouwen en dan klagen over geluidsoverlast.
Kris S :”Mijn grote probleem toen: bij het opruimen van de boel heb ik een voet gebroken. Ik heb 6 maanden gesukkeld, maar kreeg te horen: lichamelijke schade wordt niet vergoed.
Inderdaad ; de overheid moet dus ook al tussenkomen als de mensen bij het opruimen een voet breken. Jammer maar helaas.
Eddy “Er moet een strengere ruimtelijke ordening komen.
Uiteraard Eddy. Tot de overheid tegen de brave werkmensch zegt dat alles is volgebouwd en dat ze in een appt. moeten gaan wonen. Raak dan als burgemeester maar eens verkozen.
Ik zag daarnet op Terzake een Wetenschappelijke Snotneus van 25 minister Crevits de les lezen over wat ze allemaal fout heeft gedaan. Je zal maar poliiticus zijn. Het heeft gewoon ongelooflijk veel geregend en dan is er teveel water. . Veel meer valt daar eigenlijk niet over te zeggen.
Tot slot citeer ik met genoegen Walter Cuylaerts :
“”"Het blijft merkwaardig dat mensen soms eenzijdig blijven denken. In het geval van de waterhuishouding is dit nochtans zeer eenvoudig: een gebied overstroomt door te veel aanvoer en te weinig afvoer.”
De spijker op de kop, walter. Dringend Crevits even bellen.
15/11/2010 om 22:14
Uiteraard moet de winterbedding van rivieren terug gegeven worden aan de rivieren. Uiteraard moet men liefst niet gaan bouwen op laag gelegen gebieden. En bovendien heeft bebossing in dit verband zin want het water wordt door een bos opgehouden.
Maar sedert 10tallen jaren weet men waar zich telkens opnieuw overstromingen voordoen. Sedert jaren is er de idee dat het regenwater niet te snel naar de rivieren en naar de zee moet stromen. Het beste zou zijn dat al het regenwater terplaatse in de grond dringt. Het op 1 na beste is dat het een tijd lang terplaatse gehouden wordt.
Het is dus zaak overstromingsgebieden te selecteren en de dijken van rivieren en beken ter plaatse te voorzien van een sluis. Die gebieden liggen dan per definitie stroomopwaarts ten opzichte van steden en dorpen die ze moeten vrijwaren van overstroming. Het zijn ook per definitie landbouwzones of natuurgebieden. De schade die dan moet betaald worden aan de getroffen, bvb. landbouwers voor hun gewassen, is lager dan wat men nu telkens moet betalen.
Het probleem is voor een gedeelte internationaal. Toch kan men stellen dat op middenlange termijn, 1 à 5 jaar, er op dit gebied veel kan gerealiseerd worden. Het is bovendien redelijk te stellen dat de bevoegde overheid, de Vlaamse Regering, hierin schromelijk te kort geschoten is.
15/11/2010 om 23:09
Laat de hoge dijken liggen(kost te veel om op te ruimen)maar maak enkele sluizen die open kunnen bij watersnood, laat de beemden terug vollopen zoals het vroeger was en als het vriest is er nog gratis ijspret ook.
16/11/2010 om 00:45
Betonnering van het land voor autowegen,parkings en industrieterreinen, rechttrekking van waterlopen, verkavelwoede , kortom de vernietiging van het eeuwenoude natuurvriendelijke landschap door de industrialisering samen met de overbevolking van deze regio verhogen de kwetsbaarheid voor intense neerslag.
De hevige tot op heden eerder uitzonderlijke regenval valt onmiskenbaar binnen het patroon van de door dezelfde industrialisering veroorzaakte klimaatverstoring .
Er valt niet aan te twijfelen dat de gestage toename van extreme weerfenomenen te wijten is aan het door de mens versterkte broeikaseffect.Er is statistisch slechts een zeer kleine kans dat de huidige intense neerslag in deze regio niet in verband zou staan met de aan de gang zijnde klimaatverandering waarvan de gevolgen in de toekomst zich nog veel scherper zullen doen gevoelen
.2010 is wereldwijd reeds een klimatologisch rampjaar
Dit jaar zagen ook Pakistan,China, Midden-Europa, grote delen van Zuid-en Noord-Amerika enz. neerslaghoeveelheden en overstromingen die sinds mensenheugenis niet meer waren voorgekomen. Moskou kende dit jaar een onvoorstelbare hittegolf en stikte bijna onder een wekenlange rook vanuit het brandende immense hinterland. Zou het kunnen dat er iets met het klimaat van de planeet aan de hand is?
Minstens al een tiental jaar is er een systematische toename van extreme weerfenomenen, wat o.m. zeer goed geweten is door de verzekeraars.
Statistisch en klimatologisch is de conclusie nogal onvermijdelijk. Deze watersnood is slechts de voorbode van wat binnen enkele decennia normaal wordt en van het echte natuurgeweld (hitte en droogte, watersnood, stormen, misoogsten, tropische ziekten,…) dat samengaat met de komende klimaatcatastrofe veroorzaakt door het door de mens versterkte broeikaseffect.
16/11/2010 om 05:37
Ook hier weer net hetzelfde als zoveel andere gebeurtenissen in de dagdagelijkse realiteit waar de verantwoordelijkheid van het mislopen van de dingen in de schoenen van de politiek wordt gelegd.
Deze ganse polemiek rond de overstromingen , althans de gevolgen ervan , doet me denken aan meer van die maatschappelijke problemen waarbij steeds maar de vinger naar politici wordt gewezen ,en dit met betrekking tot vermeend slecht bestuur.
Het mislopen van asiel , integratie , schoolproblemen , noem maar op , altijd maar de schuld van politiek. Terwijl best geweten is dat de keuze en de houding van het individu aan de grondslag ligt van de veroorzaakte ellende.
Net zoals de overstromingen , mensen gaan wonen in lager gelegen gebieden waarvan maar al te best geweten is dat die vollopen bij zware regenval.
Er zijn wellicht ook redenen voor , de bouwgrond is er net iets goedkoper , het is landelijk , gezellig , rustig en ga zo maar door. Maar dan komt de regen , en dan staan de getroffen inwoners met de armen omhoog in koor luid brullend dat de overheid nalatig is.
Neem nu de gebieden rond de luchthaven Zaventem , dicht bij Brussel maar iets goedkopere bouwgronden, iedereen gelukkig dacht je dan.
Door economische expansie komen er meer vluchten , dus meer overlast. Automatisch gaan dan ook hier de vingers van de bewoners de hoogte in met verwijten naar de overheid.
Maar wie heeft dan eigenlijk de keuze gemaakt om zich te vestigen in die risicovolle gebieden ?
De overheid heeft niemand daartoe verplicht , bijgevolg moet je als burger dan ook zelf de gevolgen dragen van een eigen beslissing.
Zeggen dat de overheid in het geval van overstromingen niets doet of heeft gedaan is intellectueel oneerlijk.
Wie goed rondkijkt in zijn/haar buurt merkt op dat de overheid al jaren bezig is met opvangbekkens , potpolders enz.
Dat vergt tijd , en die noodzakelijke ingrepen veroorzaken op zich ook weer het nodige protest.
We leven in een tijd dat het nooit genoeg of goed zal zijn.
Blijkbaar verlangen velen een hoge mate van vrijheid en eigen beslissingsrecht , maar als er een rekening voor wordt gepresenteerd dan kijken ze met zijn allen in de richting van de overheid.
Zwak , zeer zwak.
16/11/2010 om 08:02
de grote schuldige in de regio halle lot lembeek en tubize .is de beheerder van de waterkanalen .
men kondigt dagen op voorhand aan dat er overlast gaat komen iedereen weet dat er veel regen zal vallen en dat dit voor problemen zal zorgen .
de oplossing was dat alle scheepvaart tussen tubize en vilvoorde verboden werd zodat er zich ten laatste vrijdag geen binnenschip meer op het kanaal bevond .
dan had men reeds moeten het waterpeil van het kanaal laten zakken tot vb. 2 meter onder normaal peil .
dan had men overschot gehad . NV waterkanalen kan perfect berekenen wat de maximum doorstroom is per sluis.
ze kunnen ook wel voorspellen hoeveel water er zal bij komen .
had men dit gedaan kon men de Zenne afleiden naar het kanaal dit kan in Lembeek daar is een sluis naar het kanaal .
wat me ook verbaasd is dat men dit in vraag stelt op de Waalse tv maar in de media in vlaanderen het weer allemaal niet waar is ook spreekt men dat alle getroffen gemeente zijn opgeofferd voor Brussels.
ik hoop dat ze dit eens lezen op de VRT en zich wat kritischer gaan opstellen .
dank u
16/11/2010 om 13:38
Beste,
Men wist het al minstens acht jaren geleden en toch gebeurde het opnieuw.
Op een plaats zelf voor de zesde keer op die tijd.
Daarom is mijn antwoord : dat de Politieke meerderheid van de partijën hun werk niet gedaan heeft zoals het moest.
Jean.
16/11/2010 om 14:05
Toen we in de jaren 50 verhuisden vanuit Mechelen naar een dorp verderop, hoorde ik als kind van ander jongetjes:
We gaan op den beemd spelen, of we gaan in de wei. Ik vroeg ooit eens wat het verschil was. “in den beemd moogt ge niets bouwen..want het is geweten dat het daar ooit eens kan overstromen…niet alle jaren natuurlijk, maar de ouderen weten dat…”. Ik heb ook kaarten van de 17 e Eeuw waar een heel stuk van Vlaanderen en Zuid Nderland op staan, met aangifte van alles wat toen moerasgebied was. Dat is inmiddels bewoond door honderduizenden families (Collectieve naïviteit?). T’is dus niet dat het collectief onbekend is. Als individu heb ik steeds de wat oudere gegevens opgezocht en geraadpleegd, en ben nooit overstroomd geraakt. (heb verschillende keren gebouwd..) Ik ben dus van mening dat de meesten die nu weer eens om geld gaan bedelen bij de belastingbetalers, wel degelijk konden vermoeden dat die goedkopere grond risico’s had. Het doet me denken aan jongere gezinnen die vlak bij de luchthaven goedkoop een huis kunne kopen en dan gaan janken om veel geld voor geluidisolatie…
16/11/2010 om 16:50
De huidige overlast is niet te vermijden zelfs niet met nieuwe maatregelen zoals vandaag voorgesteld.. Door de lintbebouwing en alle individuele bouw toelatingen is het hier een onmogelijke opdracht dit te vermijden. Beperkingen op gebied van individueel bouwen en bevordering van collectieve wooncentra moet gelijktijdig verschillende problemen aanpakken. Hiervoor is groot nieuw structuurplan nodig met een grote onteigeningsprocedure om de lintbebouwing weg te werken ( bestaande woningen afbreken) en te herverkavelen samen met de achterliggende gronden. Om de vrijgekomen grond optimaal te gebruiken moet de oplossing gezocht worden in een beperking in oppervlakte van de individuele kavels, leefbare meergezinswoningen en een aangepaste mixte van ouderen- en jongeren wooneenheden. Tezamen met verplichtte strengere energie- en geluidsnormen kan men meerdere doelstellingen behalen: vermijden wateroverlast, grondschaarste word minder crusiaal, gemakkelijkere infrastructuurwerken, geïntegreerd wonen van ouderen en jongeren. verbeterde uitstootnormen enzovoort.
16/11/2010 om 18:01
Als de overheid een bouwvergunning aflevert dan moet ze ook garanderen dat een ramp een burger daar niet treft
en niet als pontius-pilatus zeggen van “als ge daar bouwt weet ge wat kan gebeuren” .
Dàn levert ze beter geen toelating af.
Doet ze dat toch in risiscogebied , dan moet ze voor bescherming zorgen.
Het is of het ene of het andere.
Voor de zoveelste keer heel zwak van de politiek.
En dat terwijl Nederland volledig waterveilig is en vlamingen er de dijken bouwen.
16/11/2010 om 20:21
Nogal wat huizen staan in risico-gebieden; de oorzaak is het “gebrek” aan degelijke bouwgronden.
Nochtans zijn er in Vlaanderen een pak onbebouwde percelen die in handen zijn van privépersonen. Meestal is dit een vorm van ordinaire en ,voor hen,ongevaarlijke speculatie .
Sommige gemeenten heffen een belasting op deze percelen; dit bedrag is echter meestal zo laag dat het de speculanten niet weerhoudt om hun gronden te laten liggen. Jaren daarna kunnen de speculanten die verkopen met volstrekt onverantwoorde meerwaarde , meestal aan jonge koppels die eerst jàààààren hebben moeten sparen of tot het einde van hun dagen moeten afbetalen.
Grondspeculatie is , in een land waar grote behoefte is aan degelijke bouwgronden, volstrekt immoreel.
De meerwaarde zou extreemzwaar moeten belast worden! Maar ja…
16/11/2010 om 20:31
Zo,n situatie van extreem wateroverlast heeft uiteraard meerdere oorzaken. Veel daarvan zijn al in voorgaande commentaren aangegeven. Steeds meer verhard oppervlak waardoor versnelde afvoer,
inperken winterbedding van rivieren, bouwen in kwetsbaar laaggelegen gebieden, enz. Allemaal waar.
Eén onderwerp mis ik nog. Hoe staat het met het afvoerend vermogen van de kanalen en rivieren?
M.a.w. is er een jaarlijkse controle op diepte? Is er een jaarlijks baggerprogramma om de gewenste diepgang te behouden en knelpunten weg te nemen? Stel u zich eens voor hoeveel meegevoerd slib er met deze overstroming weer zal bezinken waardoor bij een volgende situatie van wateroverlast de afvoer nog weer meer bemoeilijkt wordt!
Als hoofd technische dienst bij een waterschap in Friesland had ik de zorg om jaarlijks de vaarten en sloten ´op afmeting´ te houden, zodat de afvoer naar de gemalen – uiteraard bij een bepaalde hoeveelheid neerslag - gewaarborgd was. Diezelfde noodzaak geldt in niet mindere mate ook voor de grotere afvoerstromen.
Ik besef dat zo´n grootschalig baggerprogramma een megaklus is en miljarden vergt.
Maar als dit onderdeel niet nadrukkelijk onderzocht wordt en waar nodig geen adequate maatregelen worden genomen, dan staat België nog wat te wachten!
Pieter van de Broeke
16/11/2010 om 20:40
Volgende vaststelling in omgeving bovenvallei grote nete (meerhout, mol, balen): grondwater niet extreem hoog eigenlijk zelfs lager dan bv. in januari jl., maar veel beken staan wel vol water. Oorzaak? Veel gebieden worden slecht ontwatert in drogere tijden en staan dus al vol water wanneer het herfst wordt. Dus buffer weg. Oorzaken hiervan zijn m.i. nieuwe natte natuurgebieden(moedwillig onderzetten van weiden), slechte dreinage van weiden rond de natte valleien. Vroeger was er in de natte valleien ook kleinschalige landbouw (kleine weides) maar die zijn allemaal opgekocht door natuurverenigingen of de eigenaars worden bedreigd door natuurgroepen als ze dreineren. Veel van die weitjes verwilderen. Dat ze er natuur van maken tot daar toe maar door niet te dreineren is er ook geen buffercapaciteit meer voor de wintermaanden.
16/11/2010 om 20:58
Dus na juni (nadat alle kikkers en padden en salamanders hun jongen uit het water zijn), MOETEN alle dammen in die gebieden weg. De zomermaanden zijn geen probleem voor overstromingen (hoewel het dan het meest regent maar die regen verdampt grotendeels). Vanaf september moeten dan de dammen terug geplaatst worden in die natte valleien zodat ze het water wel juist kunnen bufferen.
16/11/2010 om 21:16
Dit is een klacht tegen alle Vlaamse media, waaronder de VRT!
In de berichtgeving rond de wateroverlast heb ik momenteel quasi niets vernomen over Wallonië, men moet Waalse zenders opzetten om te zien dat ook daar de ramp is gepasseerd!
Dit vind ik uitermate verontrustend, juist omdat deze naar mijn mening Wallonië onbewust vergeet!
De enige informatie vanuit Wallonië kwam, handelde dan nog over een communautair “conflict” over een opengezette sluis, waarbij men nog zou vermoeden dat Wallonië verantwoordelijk zou zijn voor deze wateroverlast (men kan er zelfs grapjes over gaan maken: Voor die ene maal dat de transfers eens naar Vlaanderen toekomen…)
Ik roep de VRT, en andere media dan ook op om hun focus te verruimen! Dit geldt niet enkel voor Wallonië maar ook voor omliggende landen!
16/11/2010 om 22:03
Ik ben geen expert,maar als je een logische redenering maakt,kom je toch op een paar tekortkomingen.
De Dender uitbaggeren zou een begin zijn en ook de grachten en waterlopen eens uitkuisen.En als men bouwvergunningen aflevert waar het vroeger overstromingsgebied was toch vanuit de overheid enige bescherming aanbieden via dijken en waterbekkens.
Het is te hopen dat men bij de verzekeringen menselijk zullen zijn en niet afkomen met de kleine lettertjes van de polis.
Want zoals dikwijls staan onze Ministers met de botten in het water voor de camera’s met veel ideeen en belofte’s en als de camera”s weg zijn,zijn de ideeen en beloftes mee weg.
Ik heb ook het gevoel hier in zuid Oost-vlaanderen dat onze politiek niet zwaar genoeg weegt Federaal om structureel iets te veranderen.
16/11/2010 om 22:38
@hans becue,
als een wetenschappelijke snotneus de minister moet vertellen wat er allemaal fout gaat, dat zegt meer over de politicus en de politiek in het algemeen dan over die wetenschappelijke snotneus. Bovendien, het zijn de snotneuzen, waartoe ik mezelf ook nog reken als dertiger, die met de miserie, waarvoor de vorige generaties verantwoordelijk zijn, opgezadeld zitten. Ik zou mij ook kwaad maken, zeker als er jonge mensen zijn die het nog steeds niet doorhebben en lustig kopieer gedrag vertonen… .
Wat die wetenschappelijke snotneus vertelde was nog zo dom niet. Kijk maar eens naar de reportage in Ter Zake (16/11) over de Dode Beemde. Dat natuurgebied heeft er voor gezorgd dat Leuven geen wateroverlast had… . Het heeft veel geregend, maar dat doet het wel meer in de herfst….
16/11/2010 om 23:17
@Frederik:
inderdaad opvallend, het is precies hier al gesplitst, en toch hebben we een gemeenschappelijk probleem.Waterlopen houden weinig rekening met grenzen.
@Freya:
Mogelijk had je de premies voor die lelijke zonnepanelen beter eerst aangewend om de riolen te voorzien en te onderhouden.
17/11/2010 om 06:51
Het is vanzelfsprekend dat in bepaalde gebieden alles overstroomd.
De beken worden niet meer of toch zeer zelden uitgediept en gereinigd. Op een groot aantal plaatsen belet onkruid, vuilnis, enz. een normale doorstroming van het normale water debiet, laat staan bij wateroverlast…
Het waterbeheer is eens te meer een schoolvoorbeeld van wanbeleid, een huppelen van improvisatie naar improvisatie.
In de buurt van Mechelen zijn er DRIE partijen verantwoordelijk voor het reinigen van een kleine beek en dit op een afstand van zowat 200 m.: een gedeelte wordt door de gemeente geregeld, een ander door de provincie en dan nog in laatste instantie door de eigenaars van de aanpalende gronden.
De verantwoordelijkheden zijn zo versnipperd dat niemand nog weet hoe de hele zaak aan te pakken.
Voeg daarbij nog de slechte uitrusting van de brandweer in het algemeen ( niets dan lof voor de inzet van de popmiers en vrijwilligers) en je weet waarom het allemaal misloopt.
De waterhuishouding moet, zoals trouwens een groot aantal andere problemen, systematsich worden aangepakt en gedaan met de improvisatie van onze politieke verantwoordelijken.
17/11/2010 om 07:56
Frederik, ik weet niet wat jij allemaal leest, maar ik heb toch verschillende berichten gelezen en gehoord dat het weer in Wallonië ook zware overlast bezorgde vanaf zaterdag en niet alleen communautair getinte berichten.
17/11/2010 om 08:04
wat de heer Walter Cuylaerts Zegt is volledig terecht.
In de Nederlanse polders weet men wel wat te doen met het overtollige water.
Juist ja men heeft er al eeuwen pomp gemalen die de klus klaren.
De groene jongens spreken altijd over groene energie van windmolens.
Men zou er misschien hier ook voor kunnen bouwen om te pompen en alzo te voorkomen en wie weet kunnen we er nog energie uit genereren.
Ik vind dan ook dat men in het verleden te veel de groene kaart heeft getrokken en te weinig de kaart van de veiligheid. Een meanderend beekje is mooi en de natuur zijn gang laten gaan ook mooi ,maar wij wonen nu eenmaal niet in Canada of in Rusland, daar kan dat.
Nog even dit ik begrijp niet hoe het technisch mogelijk is dat een gekanliseerd kanaal of rivier overlopen kan.
van een gewone rivier kan ik dit eenigsinds begrijpen maar van het geen wat gebeurde niet.
Heeft dit te maken met slechte coordinatie?Nalatigheid van de overheid?……..
Ik heb sterk het vermoeden.
Rafael Nuyts , Sluiswachter op het grootste kanaal van Belgie.
17/11/2010 om 13:20
@Rafael Nuyts
De kaart van groen = de kaart van veiligheid, wanneer gaan we dat hier nu eindelijk eens snappen. Kijk maar eens naar de reportage in Terzake (16/11) over de Dode Beemde ten zuiden van Leuven. Dit natuurgebied heeft er voor gezorgd dat Leuven niet onder water is gelopen, ook al was het nipt. Een gebied dat 1,2 miljoen kubieke meter water kan bergen.
Dat is de ecoysteemdienst die de natuur ons biedt als mens. Geen groene kwietenpraat, maar objectieve wetenschappelijke kennis.
Typische reactie : “natuur kan hier niet, dat kost ons teveel moeite, en een inspanning leveren voor het goed van de samenleving op langere termijn, ho maar”. Inderdaad, als dit de reactie is van Vlaanderen waar we allemaal zo trots op zijn, dan is natuur enkel nog voor elders. De Vlaamse natuur op de schop, wie doet er mee?
17/11/2010 om 15:38
@ Christel
Elke dag lees ik de Standaard, toch aanzien als een kwaliteitskrant dacht ik.
Opvallend daarbij is dat niet enkel de inhoud van de artikels, maar ook de visuele hulpmiddelen zich op Vlaanderen toeleggen. Zo wordt in de kranten van zaterdag (p.4), maandag (p.9) en dinsdag (p.13) enkel gebruik gemaakt van Vlaamse kaartjes om de overstromingsgebieden visueel voor te stellen.
Ik kan begrijpen dat u vind dat ik door het lezen van slechts een krant, mij niet kan uitspreken over alle media. Maar ik vind dat ook de VRT en blijkbaar ook de Morgen (vernomen via een collega) onbewust zicht toeleggen op Vlaanderen. Ik vind dat beangstigend, juist omdat media zo’n grote invloed hebben op een “identiteitsgevoel”.
17/11/2010 om 16:46
beste maarten
weet u wel wat echte natuur is?
Ik ben 47 jaar en ben meermaals in het tropisch regenwoud van zuid Amerika en azie geweest en heb er heel wat gezien.
Een plaats waar men de natuur fenomenen kent en ervaart.
Ik stel mij alleen de vraag bent u berijd om als Metuzalem of als de indianen te gaan leven.
Al onze milieu jongens denken dat we terug kunnen in de tijd, maar we leven nu eenmaal al eeuwen in een cultuurlandschap, dat we best naar goed vermogen beheren.
Ik denk dan ook dat u nog geen enkele financiele en maatschapelijke verantwoordelijkheid hebt te dragen
anders zou je niet op zulke manier reageren.
Als er iemand is die veel meer bewondering heeft voor het fenomeen natuur, dan ben ik het wel!
Maar men moet realitstisch blijven in de tijd. Dus laat ons allen kijken met welk niveau van luxe zijn we
content?
17/11/2010 om 18:52
Als kind wonende in de Dendervallei kenden we alle potentiele overstromingsplaatsen. In de winter waren het pretparken want we konden soms een paar km schaatsen.
Als volwassene wisten we waar we nooit zouden gaan bouwen. Toch zijn er politiekers, projectontwikkelaars die alle natuurwetten aan hun laars lapten en risicogebieden verkavelden en volbouwden met alle gevolgen vandien.
Daarom lachen we bij al dat gejammer, -sorry voor deze hardheid- eigenlijk heeft men om problemen gevraagd.
Leer eindelijk eens aanvaarden dat de natuur baas is en dat we er ons moeten naar schikken. Wat gaan we doen als de zee zich Vlaanderen opnieuw toeeigend. ‘t is de minister zijn fout of die van God de Vader.
We hebben als mens het beperkte gebruiksgenot van de natuur, maar zullen er gelukkig nooit baas over worden.
18/11/2010 om 01:32
Hoe zou ons verhaal klinken voor mensen in de woestijn, die met een permanent tekort aan water moeten zien rond te komen?
18/11/2010 om 02:27
Er is stilaan meer zever verkocht dan dat er regen is gevallen.
Ook en vooral politiek gezever.
Natuurlijk wordt er beleid gevoerd en ook voortdurend werken uitgevoerd om overstromingen te voorkomen.
In de straat waar ik geboren ben stond het vroeger minstens vier keer per jaar onder water.
Wij moesten met de kar naar school gebracht worden.
Nu is dat hooguit nog één of twee keer per jaar, en veel minder erg dan vroeger.
Nochtans hebben de uitgevoerde werken daar deels hun doel gemist, lees niet de juiste beslissingen genomen.
Kan “de overheid” het soort ellende zoals de voorbije dagen voorkomen ? Natuurlijk niet.
Huizen die overduidelijk onder het normale peil van de waterloop in de onmiddellijke nabijheid gebouwd werden, en dan nog met ondergrondse garage liefst.
Vele huizen staan op hetzelfde niveau als de straat, dat is om problemen vragen.
En als je als oudere met je ervaringen uit het verleden aankomt, dan wordt er toch niet geluisterd.
Het ergste is dat wij weerom allemaal méér gaan betalen voor onze verzekeringspremie.
Ook al staat je huis een meter boven het straatpeil.
18/11/2010 om 11:30
@rafael nuyts,
ik draag, zoals vele “groene jongens”, een financiele verantwoordelijkheid. En als vrijwilliger in de milieusector draag ik ook een maatschappelijke verantwoordelijkheid. Héél veel uren, na mijn reguliere werkuren, spendeer ik aan dat maatschappelijk vrijwilligerswerk. Dus ben ik ook een “hard werkende Vlaming” al is dat niet altijd financieel beloond.
Dit gezegd zijnde, is het jammer om vast te stellen dat u slechts twee opties voorstelt, leven als een bosmens en de huidige toestand.
Het klopt dat oer-natuur, zoals die nog aanwezig is Brazilië (ik ben er zelf niet geweest), in Europa nagenoeg verdwenen is. Dit wil niet zeggen dat het cultuurlandschap geen natuurlijke waarde heeft. Onze half natuurlijke omgeving van 200 jaar geleden had een bijzondere biodiverse waarde en het is ook de natuurlijke leefomgeving waarin de mens mens is geworden. Wat de “milieu jongens” doen is deze natuurwaarden in stand houden of herstellen(natuurBEHEER), het is niet de bedoeling om terug hol- en bosbewoners te worden. Bovendien heeft die natuur ook een bijzondere economische waarde (ecosysteemdiensten)
Het is ook jammer vast te stellen dat je er vanuit gaat dat men enkel in de tropen de natuur kan kennen en ervaren. Een soort van exotisme (de wilde natuurmens) dat mij niet echt aanstaat. Natuurbeleving kan ook bij ons, in een technologische moderne sameleving, vraag maar aan de herboristen, imkers, natuurgidsen, ….
Overstromingsgebieden zijn dus volgens mij een natuurlijke buffer. Misschien was het voor mij financieel ook interessanter geweest om Vlaanderen verder vol te bouwen, zodat ik een betaalbare woning kan kopen, of mij sneller kan verplaatsen, maar als ik de keuze moet maken tussen het behoud van natuur (en levenslang veel te duur huren, en in de file staan) en een betaalbare woning en snel verplaatsen (als dit al een tegenstelling mag zijn), dan kies ik voor natuurbehoud. Een man van principes hoeft geen snotneus te zijn van 16 die geen financiele verantwoordelijkheid draagt.
18/11/2010 om 11:32
Als je de schade vergelijkt met andere recente natuurrampen in de wereld blijkt de schade nog mee te vallen. Hoeveel doden waren er? Mensen waren verwittigd of niet? En voor zij die de ramp ondergaan hebben zijn er de fondsen en de verzekeringen.
Het is prachtig wat in België mogelijk is.
Houen zo en verder aan werken op alle betrokken niveau’s!!
29/11/2010 om 04:59
‘Na ons de zondvloed’, stond er op 27 november op de hoofdpagina van de Standaard. Een aanklacht tegen het uitblijven van ernstig klimaatbeleid.
In de zomer wordt het droger maar zijn er steeds meer incidenten met zware lokale onweders, die niet tijdig door riolen en collectoren kunnen verwerkt worden.
In de winter, kennen we om de vier, vijf jaar algemene overlast vanuit de stromen, rivieren en beken. Windrichting en springtij spelen daarbij een grote rol.
Wanneer het peil van de zee stijgt, wordt deze overlast uiteraard grimmiger.
Al wie verantwoordelijk is in de watersector moet dus wakker liggen en maatregelen nemen tegen deze dreiging, die overigens niet alleen komt, maar bovenop de vergrijzing, de energieschaarste en de alarmerende daling van onze biodiversiteit.
Biodiversiteit is net als het klimaat een cruciale factor voor het voortbestaan van de mens, klimaatbeleid moet globaal gevoerd worden, biodiversiteitsbeleid ook lokaal!
Als onze bijen sterven is er geen fruit meer, als we onze roofvissen wegvangen wordt de Noordzee een gevaarlijke poel van kwallen en algen.
De aanpak van wateroverlast situeert zich in drie fronten:
- ophouden aan ‘de bron’, niet lozen,
- berging en buffering ‘onderweg’, langs alle waterlopen
- sturing van de afvoer op de grote beken en de rivieren.
Als we deze drie evidente principes willen toepassen, duiken er een pak problemen en dwarsliggers op, die we dus hoogdringend moeten aanpakken met aangepast beleid.
PROBLEMEN EN DWARSLIGGERS:
1, Door de zeer hoge bouwgrondprijzen gecombineerd met het klassieke Vlaamse gedoogbeleid, heeft de watertoets te weinig effect. Er worden nog altijd veel nieuwe huizen gebouwd die nadien in het water staan.
2, ‘Weg met dat regenwater’!
De Vlario enquête van 2010 toonde aan dat de verplichte afkoppeling van hemelwater in 90% van de gevallen neerkomt op gescheiden lozen.
Nochthans weten we dat hemelwater lozen, zeer duur is, slecht voor de verdroging van de bodem en dat het binnen de kortste keren, door foute verbindigen, de voordelen van het peperdure gescheiden stelsel om zeep helpt.
Gescheiden lozen mag enkel als het niet anders kan!
3, De Boerenbond, lees de agro-industrie voor wie loonwerkers de velden bewerken, liggen voortdurend dwars tegen elke vorm van nieuw, efficiënt waterbeleid, laat staan tegen beleid tegen de snel krimpende biodiversiteit, die ook de landbouw bedreigt.
4, Het Integraal Waterbeleid waarmee de Vlaamse overheid pronkt, is een papieren - en dus dode mus. Bekkens zijn praatbarakken die wat adviezen geven maar eigenlijk nooit iets doen. Waterschappen hebben helemaal nooit bestaan en worden nu afgeschaft. Nochthans hebben de waterschappen hét ideale formaat en zijn zij het ideale instrument om te gemeenten te stimuleren en waar nodig te dwingen tot efficiënt waterbeleid.
Waterschappen zijn ook het ideale instrument om de lokale werking, de programma’s en de broodnodige terrein-controles van VMM te kunnen organiseren.
Waterschappen zijn ook het ideale format voor de uitvoeringsprogramma’s van Aquafin.
Wat zien we gebeuren?
Instellingen die voorbijgestreefd zijn, zoals provincies en polderbesturen, blijven bestaan en zaken die modern beleid zouden toelaten worden uitgehold en krijgen geen kans.
De waanzinnig grote veekweek en de overbemeste en met herbiciden vergiftigde maïs-steppes blijven bestaan en dus ook het onvoorstelbare weerwerk tegen bufferbekkens en potpolders.
5, Geld.
Stuwen en stuwsluizen bouwen is een dure en voor de kiezers weinig zichtbare activiteit. Die willen liever bruggen en wegen, tunnels en bretellen om minder in de file te staan. Of als ze slim zijn, willen ze liever trambanen en spoorlijnen, voor het zelfde doel.
OPDRACHT & AANPAK.
Ophouden aan ‘de bron’,
Bergen en bufferen, onderweg,
Sturing van de afvoer.
Hoe gaan we dat organiseren, hoe stemmen we het beleid beter af, hoe komen we aan voldoende het budget en hoe ontmoedigen we de tegenstanders van dit vitaal beleid?
De eerste sleutel ligt bij ‘de bron’.
Net zoals in andere domeinen moeten vooral onze belastingen en heffingen en in mindere mate de toelagen ’slim’ worden.
Belastingen en toelagen moeten de bevolking rechtstreeks aansporen om dingen te doen die goed zijn voor het milieu waarin we leven, in plaats van dat milieu om zeep te helpen en gevaarlijk te maken.
‘De bron’ gaat over véél meer dan de daken en koeren van onze gebouwen! Ook over verhardingen, wegen en vooral over velden. Water ophouden aan de bron moet voordeliger worden dan water lozen naar de vallei.
Enkele voorstellen:
wie hemelwater van een gebouw loost op riolering, betaalt daar een significante heffing op die evenredig is met de mogelijkheden om het op te houden. De opbrengst van die heffing wordt gebruikt voor het hemelwaterbeleid,
alle gemeenten maken een grachtenplan dat ondermeer mogelijkheden biedt om hemelwater van gebouwen op te vangen, die niet zelf kunnen infiltreren en om hemelwater van de wegen op te vangen, te bufferen en traag af te voeren; alle industrieterreinen krijgen een gebufferd grachtencircuit waarop de bedrijven kunnen lozen enz..
drinkwaterbedrijven die riolen beheren moeten vandaag twee heren dienen: zoveel mogelijk hemelwater doen hergebruiken en streven naar een hoge saneringsbijdrage, lees drinkwaterprijs en anderzijds voldoende drinkwater verkopen om hun net vanwaterleidingen te ku
er worden een aantal regels gedefinieerd voor de bewerking van de velden, voor de opvang van de afstroom en voor de bufferzones langs de waterlopen. Uiteraard dragen deze regels ook bij tegen de velderosie. Zonder zware afstroom geen erosie. Wie de regels niet respecteert, betaalt een hoge heffing enz.., Het spreekt voor zich dat deze kleine lanschapselementen (grachten, houtkanten, hagen, begroeide bufferstroken enz…een zegen zijn voor de biodiversiteit.
Onderweg: bergen en bufferen.
Vandaag biedt de landbouw stevig weerwerk tegen land voor water. Dat kan ondervangen worden door de strijd tegen de overstromingen te combineren met de voor de biodiversiteit vitale uitbreiding van natuur en bos.
Van de 10 000 ha (0,7% van Vlaanderen) bosuitbreiding die in 1994 door de regering is beslist is, door dat weerwerk en door de stugheid van de pachtwetgeving, al 1000 ha gerealiseerd, één tiende.
Om onze biodiversiteit te redden moet minstens 10% van onze landbouwgrond omgezet worden naar natuur en bos, 135 000 ha.
Laten we hopen dat Vlaanderen beslist vóór het te laat is en dat we de extra ruimte voor natuur, in nood ook kunnen gebruiken als ruimte voor water.
Vandaag doet vooral het gewest onderzoek naar het regime en de knelpunten op de rivieren en waterlopen van eerste categorie. Er worden modellen gemaakt en overstromingszones (potpolders) aangeduid. Wanneer er budget is en de politieke en juridische veldslag tegen de landbouw kan worden gewonnen, wordt er uitgevoerd.
Hoog tijd om ook voor de kleinere waterlopen die beheerd worden door gemeenten en provincies, modellen te maken en de nodige overstromingszones en andere maatregelen te bepalen. Vandaag gebeurt dit hier en daar op de waterlopen van tweede categorie.
De provincies hebben echter veel te weinig budget en politieke wil om ze te realiseren.
Ook hier ware het beter het beleid globaal te laten uitzetten door VMM en ook hier dient het budget voort te komen uit de heffingen ‘aan de bron’.
Sturing van de afvoer.
Een derde grote win-win in het waterbeheer is mogelijk op de rivieren waar de modellen gemaakt zijn en het uitvoeringsprogramma van nieuwe stuwsluizen en potpolders kan gecombineerd worden met de opwaardering van de binnenscheepvaart en weerom de strijd voor de biodiversiteit.
Rivieren baggeren heeft weinig zin, omdat het afvoerdebiet niet bepaald wordt door het gabariet van de rivier maar door de doorlaat-capaciteit van de stuwen en de flexibiliteit van hun bediening!